Met de Cadillac naar Château Gort & Gort: via Saint-Émilion naar de bijzondere Trois Mille wijn.
Onze roadtrip voerde ons van Cadillac met de Cadillac, via Saint-Émilion, naar het wijnchâteau van Ilja en Klaas Gort. Tussen de wijnranken, roestvrijstalen cuves en Franse eikenhouten vaten ontdekten we niet alleen de rode Trois Mille, maar vooral de nieuwe witte Cuvée des Filles: 3.000 flessen Sauvignon Blanc op hout! Volledig door vrouwen gemaakt.
Een warm welkom dankzij Meriam en Karlijn Soms loopt een mooie reisdag nét iets te enthousiast uit. Ons bezoek aan Cadillac en de omzwervingen door Saint-Émilion namen meer tijd in beslag dan gepland, waardoor we diezelfde dag niet meer op tijd bij Château Gort & Gort konden zijn. Natuurlijk hebben we daarvoor onze excuses aangeboden.
Gelukkig reageerde Meriam, de vrouw van Klaas Gort, met veel begrip en geduld. Dankzij haar mochten we de volgende dag alsnog aansluiten bij de rondleiding van Karlijn. Een gebaar dat we bijzonder hebben gewaardeerd, want zonder die flexibiliteit hadden we een van de mooiste wijnmomenten van onze roadtrip gemist. Karlijn nam ons vervolgens met zichtbaar enthousiasme mee door de wijngaarden rond het château. Ze vertelde helder en met veel passie over de druiven, de bodem, de groei en de keuzes die in de wijngaard worden gemaakt.
Daarna volgden de ruimtes met de roestvrijstalen vaten, waarin de verschillende percelen en druivenrassen afzonderlijk worden verwerkt, en de kelder met de prachtige houten barriques waarin de meest bijzondere wijnen verder rijpen.
Wat vooral opviel, was de manier waarop Karlijn haar verhaal vertelde: inhoudelijk genoeg voor de ervaren wijnliefhebber, maar toegankelijk en levendig voor iedereen die vooral graag een goed glas wijn drinkt. Geen ingewikkeld college vol wijnjargon, maar uitleg die ieders wijnbeleving verrijkte. De rondleiding eindigde met een proeverij in het château. Daar kwamen de wijngaard, het productieproces en de rijping uiteindelijk samen in het glas. Het absolute hoogtepunt was het proeven van de nieuwe Trois Mille Blanc – Cuvée des Filles: een bijzondere Sauvignon Blanc, volledig gemaakt door vrouwen.
Dankzij het geduld van Meriam en de bevlogen rondleiding van Karlijn kregen wij zo alsnog een prachtig inkijkje in Château Gort & Gort. Een bezoek waarin gastvrijheid, vakmanschap en vrouwelijk wijnmakerschap op een heel mooie manier samenkwamen.
Dames, bedankt. Zonder jullie was dit verhaal aanzienlijk korter geweest — en ons glas helaas ook leger.
Van Cadillac naar Saint-Émilion Deze reis moest natuurlijk beginnen in Cadillac. Niet alleen vanwege het plaatsje aan de Garonne, maar vooral vanwege de historische verbinding met het Amerikaanse automerk waarvan wij de naam op de kofferklep dragen. (zie ons blog over: Met de Cadillac naar Chateau Cadillac)
Na ons bezoek aan Cadillac reden we met onze Cadillac DTS verder richting Saint-Émilion. De route voerde ons langs wijngaarden, kleine dorpjes en wijnchâteaux die elkaar in dit deel van Bordeaux bijna verdringen. Saint-Émilion bleek minstens zo indrukwekkend als verwacht, maar verdient een eigen verhaal. Daar komen we later tijdens deze roadtrip uitgebreid op terug.
Voor deze middag lag onze bestemming iets verderop: Château Gort & Gort, het wijnchâteau van Ilja Gort, zijn zoon Klaas en hun familie. Toen we het erf opdraaiden, paste de Cadillac wonderwel tussen de oude gebouwen en de wijnranken. Een grote Amerikaanse sedan met V8-motor op een Frans wijnchâteau is misschien niet de meest voor de hand liggende combinatie. Fotogeniek was het zonder twijfel.
Van drummer en reclamemaker naar wijnboer Ilja Gort groeide op in Soest, werd drummer bij de Haagse popgroep After Tea en ontwikkelde zich daarna tot componist en producent. Met zijn reclamemuziek legde hij de financiële basis voor zijn Franse avontuur. In 1994 kocht hij het vervallen Château de la Garde bij Bordeaux. Dat château werd uiteindelijk het huidige Château Gort & Gort. Sinds 2013 werkt zoon Klaas op het domein en eind 2021 werd de familienaam officieel aan het château verbonden.
Bij het Nederlandse publiek werd Gort vooral bekend door zijn boeken, televisieprogramma’s en toegankelijke wijnen. Met onder meer La Tulipe en Slurp bereikte hij via Albert Heijn een groot publiek. Die merken worden sinds 2020 niet meer door de familie Gort zelf gemaakt; ze zijn verdergegaan bij het Franse wijnbedrijf Cordier. Ilja en Klaas richten zich nu nadrukkelijker op de wijnen van hun eigen château, waaronder de Bordeaux Supérieur, de Prestigewijnen en de exclusieve Trois Mille.
Ook alcoholvrij heeft inmiddels een vaste plek gekregen. Onder de naam GoGo Zero worden onder meer een Sauvignon Blanc 0.0 en een mousserende rosé zonder alcohol aangeboden. Een begrijpelijke verbreding van het assortiment, maar eerlijk is eerlijk: daarvoor kwamen wij niet naar Bordeaux.
Wij kwamen voor wijn mét inhoud — en in het bijzonder voor de Trois Mille rood en de nieuwe Trois Mille Blanc.
Een château met uitzicht over de Dordogne Château Gort & Gort is een dertiende-eeuws wijnchâteau, gebouwd op een heuvel vanwege het strategische uitzicht over de Dordognevallei. Het domein bezit tegenwoordig ongeveer 35 hectare wijngaard, verdeeld over circa dertig percelen die afzonderlijk worden gevinifieerd. In de rode wijngaarden staan onder andere Merlot, Malbec, Cabernet Sauvignon en Cabernet Franc.
Onze rondleiding werd gegeven door Karlijn. Vanaf het erf liepen we eerst de wijngaard in, direct naast de gebouwen van het château. De droge grond en het zongebleekte gras lieten zien hoe warm het deze zomer in Bordeaux is. Tussen de rijen stonden de wijnstokken vol blad en waren de druiven volop in ontwikkeling. Karlijn vertelde over het groeien en rijpen van de druiven, de invloed van zon, bodem, vocht en temperatuur en het moment waarop uiteindelijk moet worden geoogst. Wijnmaken begint immers niet in de kelder, maar maanden eerder in de wijngaard. Een wijnmaker kan later veel corrigeren en verfijnen, maar slechte druiven veranderen nooit meer in grote wijn. Het vat is kundig, maar geen tovenaar.
Vanuit de tuin liepen we naar de oude muur. Diezelfde plek is ook vanuit de wijngaard bereikbaar. Vanaf daar keken we uit over het glooiende landschap en richting de Dordogne. Het uitzicht verklaart meteen waarom het château juist hier werd gebouwd: hoog, strategisch en met zicht over een groot deel van de omgeving.
Ieder perceel krijgt eerst zijn eigen verhaal Na de wijngaard volgde het technische gedeelte van de rondleiding. De druiven van de verschillende percelen en druivenrassen worden na de oogst niet onmiddellijk bij elkaar gevoegd. Iedere partij wordt eerst afzonderlijk verwerkt en vergist. In de roestvrijstalen tanks kan de temperatuur nauwkeurig worden geregeld en blijft zichtbaar welk karakter ieder perceel en ieder druivenras oplevert.
De ene partij brengt rijp fruit en soepelheid, terwijl een andere juist tannine, frisheid, kleur of kruidigheid toevoegt. Pas wanneer de afzonderlijke wijnen zich voldoende hebben ontwikkeld, wordt bepaald welke partijen samen de beste assemblage vormen. Dat afzonderlijk vinifiëren geeft de wijnmakers ruimte om heel precies te werken. Een perceel dat in het ene jaar uitblinkt, kan het volgende jaar een andere rol krijgen. Wijn is landbouw en dus nooit volledig voorspelbaar. Gelukkig maar, anders konden we net zo goed druivensap uit een spreadsheet drinken.
Bordeaux Supérieur: meer dan een mooier etiket Tijdens de rondleiding kwam ook de aanduiding Bordeaux Supérieur aan bod. Die naam is niet uitsluitend bedoeld om een fles wat deftiger te laten klinken. Voor rode Bordeaux Supérieur gelden strengere productievoorwaarden dan voor gewone Bordeaux. De druiven moeten rijper worden geoogst, de toegestane opbrengst ligt lager en de wijn krijgt minimaal negen maanden opvoeding. Daardoor ontstaat doorgaans meer concentratie en een wijn die beter geschikt is om verder te rijpen. De regels vormen echter alleen de ondergrens. Het uiteindelijke karakter wordt bepaald door de kwaliteit van de druiven, de selectie, de vinificatie en de keuzes in de kelder. Bij de gewone châteauwijnen speelt roestvrij staal een belangrijke rol. Voor de meest exclusieve wijnen gaat Gort & Gort een stap verder. Dan komen de kleine Franse eikenhouten barriques in beeld.
Trois Mille rood: alleen wanneer het jaar goed genoeg is De rode Trois Mille is de exclusieve topcuvée van het château. De naam verwijst naar de maximale productie: slechts 3.000 flessen. De druiven worden handmatig geselecteerd uit vier van de mooiste percelen. Bovendien wordt de wijn alleen in goede wijnjaren gemaakt. Wanneer het fruit of het oogstjaar niet aan de eisen voldoet, verschijnt er simpelweg geen Trois Mille. De wijn wordt vergist en gerijpt in Grand Cru-barriques van nieuw Frans eikenhout en krijgt een langdurige opvoeding op de fijne lie. De assemblage van de rode Trois Mille 2023 bestaat uit:
52% Merlot, 31% Malbec en 17% Cabernet Sauvignon. Kan jaarlijks wijzigen naar inzicht van de wijnmakers.
De Merlot zorgt voor rijkdom en rondheid, de Malbec brengt donkere fruittonen en diepte, terwijl Cabernet Sauvignon structuur en frisheid toevoegt. Het nieuwe Franse eikenhout geeft de wijn extra complexiteit, lengte en tonen van onder andere ceder, cacao en specerijen. Het aangegeven bewaarpotentieel bedraagt tien tot vijftien jaar. Deze Trois Mille komt niet in het reguliere winkelschap terecht en wordt uitsluitend via het château en de GortShop aangeboden.
Onze belangstelling voor Sauvignon Blanc op hout Toch trok tijdens ons bezoek vooral de nieuwe witte Trois Mille onze aandacht. Dat kwam niet helemaal uit de lucht vallen. We waren eerder al enthousiast geworden over Sauvignon Blanc die op hout is gevinifieerd. Een mooi voorbeeld daarvan is de Sancerre Les Chasseignes van Domaine Philippe Raimbault.
Philippe Raimbault komt uit een familie waarin al generaties lang wijn wordt gemaakt. Zijn wijngaarden liggen aan beide zijden van de Loire, binnen de appellations Sancerre, Pouilly-Fumé en Coteaux du Giennois.Sinds 2012 komen we daar al over de vloer. Les Chasseignes wordt gemaakt van Sauvignon Blanc van steile hellingen met een kalkrijke bodem. De ligging geeft de wijnstokken veel zon, terwijl de kalk juist spanning en frisheid kan behouden. Het bijzondere is dat deze Sancerre in eikenhouten vaten wordt gerijpt. Daardoor krijgt de wijn meer diepgang en structuur dan de vaak strak, fris en citrusachtig gemaakte Sauvignon Blanc.
Die fles hadden wij eerder al geproefd en gewaardeerd. Daarom hadden we de nieuwe witte Trois Mille al in de voorverkoop gekocht. Op het château konden we hem nu proeven op de plaats waar hij is ontstaan — en kregen we van Karlijn het complete verhaal achter de wijn te horen.
Trois Mille Blanc – Cuvée des Filles
De Trois Mille Blanc 2025 – Cuvée des Filles is geen witte kopie van de rode Trois Mille. Het is een zelfstandige, technisch ambitieuze witte Bordeaux, gemaakt van 100% Sauvignon Blanc. Wat deze wijn extra bijzonder maakt, is dat hij volgens het château gedurende het volledige proces uitsluitend door vrouwenhanden is behandeld. Daarom draagt hij de naam Cuvée des Filles. Geen marketingetiket dat achteraf op een bestaande wijn is geplakt, maar een wijn waarmee het vrouwelijke vakmanschap binnen het château bewust een eigen podium krijgt.
Dat betekent niet dat vrouwen per definitie zachtere, elegantere of verfijndere wijn zouden maken. Dat zou nogal ouderwets geredeneerd zijn. Bijzonder is juist dat het team verantwoordelijk was voor alle beslissingen die de uiteindelijke wijn hebben gevormd: van de selectie van de druiven tot de vinificatie, de houtopvoeding, de bâtonnage en de uiteindelijke beoordeling. De witte Trois Mille is daarmee geen aardige curiositeit of ‘dameswijn’. Het is een serieuze gastronomische wijn — toevallig volledig gemaakt door vrouwen.
Van druif tot Cuvée des Filles. De Sauvignon Blanc groeit op klei-kalksteenbodems op een kalkstenen plateau. De wijnstokken zijn tussen de vijf en veertig jaar oud en staan met ongeveer 5.000 stokken per hectare aangeplant. De wijngaarden worden niet geïrrigeerd. De druiven worden machinaal geoogst, maar daarna op een sorteertafel met de hand geselecteerd. Alleen de geschikte druiven gaan door naar de pneumatische pers. Daarbij wordt het sap voorzichtig uit de druiven gehaald, zodat ongewenste harde of bittere bestanddelen zo veel mogelijk worden vermeden. Na het persen gaat de most niet eerst neutraal in een roestvrijstalen tank om pas later wat hout mee te krijgen. De vergisting vindt direct plaats in kleine barriques bij een gecontroleerde temperatuur van ongeveer 19 tot 22 graden. Daardoor raakt het karakter van het eikenhout vanaf het begin geïntegreerd in de wijn.
Na de vergisting rijpt de Trois Mille Blanc vier maanden in nieuwe Franse eikenhouten vaten van 225 liter uit Chantilly. Tijdens die rijping wordt bâtonnage toegepast. De fijne gistdeeltjes die zich onder in het vat verzamelen, worden regelmatig door de wijn geroerd. Dat geeft meer textuur, volume en een romiger mondgevoel. Tegelijkertijd moeten de natuurlijke zuren en het frisse karakter van Sauvignon Blanc overeind blijven.
Precies daar zit de uitdaging. Te weinig hout en de wijn krijgt onvoldoende extra karakter. Te veel hout en de Sauvignon Blanc verdwijnt achter vanille, toast en ceder. Dan proef je vooral een kostbaar dressoir met een druivenprobleem.
Hoe smaakt de Trois Mille Blanc? De officiële proefnotitie beschrijft een heldere, strogele wijn met een groene nuance. In de geur worden rijpe peer, appel, citrus, honingmeloen en versgemaaid gras genoemd, aangevuld met amandel, vanille, eikenhout, ceder en toast. In de mond is de wijn stevig en sappig, met geconcentreerd fruit, frisse zuren, een klein bittertje en een romig, licht filmend mondgevoel.
Tijdens onze proeverij op het château herkenden we vooral de combinatie van frisheid en breedte. Het Sauvignon-karakter blijft aanwezig, maar krijgt door de vergisting en rijping op nieuw eiken duidelijk meer inhoud. Dit is geen lichte witte wijn die je gedachteloos ijskoud wegdrinkt. Hij vraagt om aandacht, een ruim glas en bij voorkeur iets te eten. Iets minder koud drinken. Denk aan gegrilde vis, zalm, zeevruchten, asperges, zachte kaas of een gerecht met een romige saus. Het is precies het soort witte wijn dat laat zien dat Sauvignon Blanc veel meer kan dan alleen citrus, gras en een zonnig terras.
Drieduizend flessen — of eigenlijk 2.995 Ook van de witte Trois Mille zijn officieel precies 3.000 flessen gemaakt. Tijdens onze rondleiding vertelde Karlijn echter dat uiteindelijk maar 2.995 exemplaren geschikt waren voor de verkoop. Bij enkele flessen waren de etiketten niet naar volledige tevredenheid aangebracht. En vanzelfsprekend moet er tijdens de productie, kwaliteitscontrole en rondleidingen af en toe worden geproefd. De ontbrekende vijf flessen vormen dus geen spannend keldermysterie. Ze zijn vooral het gevolg van kwaliteitscontrole en professionele dorst. De Trois Mille Blanc wordt niet in de gewone detailhandel verkocht. Hij is uitsluitend rechtstreeks via de GortShop verkrijgbaar, per drie of zes flessen. De eerste exemplaren werden in de voorverkoop aangeboden; de officiële uitlevering staat voor eind juli 2026 gepland. Wij hadden onze flessen dus al besteld voordat we op het château arriveerden. Na het proeven waren we daar niet bepaald minder tevreden over.
Drieduizend gemaakt. Slechts 2.995 bestemd voor verkoop. Volledig door vrouwen gemaakt. En enkele flessen staan intussen op ons te wachten in Nederland. (Pre-sales door Gort & Gort in April dit jaar) Van Sancerre via Bordeaux naar Verdejo uit Rueda
De vergelijking met de Sancerre Les Chasseignes van Philippe Raimbault maakt de witte Trois Mille extra interessant. Daar komen wij al sinds 2012 over de vloer. Beide wijnen zijn gemaakt van Sauvignon Blanc en beide hebben hout gezien. Toch vertegenwoordigen ze twee verschillende wijnwerelden. De Sancerre komt van kalkrijke hellingen in de Loire en wordt gevormd door het koelere klimaat en de mineraliteit van het terroir. De Trois Mille Blanc ontstaat in Bordeaux, vergist direct in nieuwe barriques en krijgt door bâtonnage volume en romigheid. Naast de Les Chasseignes, heb ik er een nieuwe favoriet bij :). Maar onze ontdekkingstocht naar witte wijn op hout stopt niet in Bordeaux.
Vanuit Frankrijk rijden we met de Cadillac verder naar Baskenland. Daarna gaat de route via Rioja richting Madrid. Onderweg staat ook Marqués de Riscal op het programma, een wijnhuis dat zowel toegankelijke wijnen als serieuze topwijnen maakt in Rioja en Rueda. De collectie loopt uiteen van frisse jonge wijnen tot prestigieuze Rioja’s en gastronomische witte wijnen.
Daar willen we onder andere de Marqués de Riscal Limousin Gran Vino de Rueda 2024 proeven. Deze wijn wordt niet gemaakt van Sauvignon Blanc, maar van Verdejo, de kenmerkende witte druif van Rueda. De druiven komen van oude, laag opgebonden wijnstokken op kiezelrijke hoger gelegen terrassen. De trossen worden met de hand geoogst en in kisten naar de wijnmakerij vervoerd om oxidatie te beperken. Daarna krijgt de wijn ongeveer zes maanden opvoeding in Franse eikenhouten barriques en grotere foeders.
Daarmee vormt de Limousin het volgende hoofdstuk in onze vergelijking: Sauvignon Blanc op hout uit Sancerre, Sauvignon Blanc op nieuw Frans eiken uit Bordeaux en vervolgens Verdejo op Frans eiken uit Rueda. Drie witte wijnen, drie druivengebieden en drie totaal verschillende interpretaties van houtgebruik. Daarna weer verder met de Cadillac Na de rondleiding, de wijngaard, het uitzicht over de Dordogne, de vatenkelder en de proeverij stapten we opnieuw in de Cadillac. Zo wordt de Cadillac meer dan alleen ons vervoermiddel. Hij vormt de rode draad door een reis langs plaatsen, wijnhuizen, druiven en verhalen. Soms letterlijk rood, maar ditmaal vooral wit en op hout.
Over Saint-Émilion, Baskenland en ons bezoek aan Marqués de Riscal volgt later meer. Want een goede roadtrip eindigt niet wanneer je een mooie wijn hebt gevonden.
Dan begint de vergelijking pas. Familie Gort en Karlijn, bedankt! Een aanrader om ze te bezoeken, kijk op de website voor mogelijkheden, t/m gehele wijncursussen! Wij hebben er een nieuwe favoriet Sauvignon op hout bij. https://chateaugort.nl/
